Την ώρα που ο Ντόναλντ Τραμπ παραχωρούσε συνέντευξη Τύπου στο περιθώριο της Συνόδου των G7 στη Γαλλία, ανώτεροι Αμερικανοί αξιωματούχοι ενημέρωσαν δημοσιογράφους για το περιεχόμενο της συμφωνίας με το Ιράν.
Μιλώντας υπό τον όρο της ανωνυμίας, αξιωματούχοι διάβασαν το μνημόνιο 14 σημείων που πρόκειται να υπογραφεί επίσημα στην Ελβετία. Σημείωσαν ότι η επικείμενη συνάντηση εκεί θα είναι «κρίσιμη» για να διασφαλιστεί ότι το μνημόνιο κατανόησης θα μπορέσει να εξελιχθεί σε μια συνολική συμφωνία.
«Πιστεύω ότι η συνάντηση στην Ελβετία θα είναι αρκετά κρίσιμη για να δούμε πραγματικά πώς θα προχωρήσουμε στην επόμενη φάση», δήλωσε χαρακτηριστικά Αμερικανός αξιωματούχος.
Με τίτλο «Μνημόνιο Συνεργασίας του Ισλαμαμπάντ μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής και της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν», το έγγραφο δημοσιοποιήθηκε μετά από έντονες αντιδράσεις για το γεγονός ότι το κείμενό του δεν είχε δημοσιοποιηθεί.
Τα βασικά σημεία της συμφωνίας
Η συμφωνία προβλέπει την «άμεση και μόνιμη παύση των στρατιωτικών επιχειρήσεων σε όλα τα μέτωπα, συμπεριλαμβανομένου του Λιβάνου».
Παράλληλα, «οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής και η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν δεσμεύονται να διαπραγματευτούν και να καταλήξουν σε τελική συμφωνία εντός 60 ημερών το πολύ, με δυνατότητα παράτασης κατόπιν αμοιβαίας συναίνεσης».
Την ίδια ώρα, οι ΗΠΑ θα άρουν τον ναυτικό αποκλεισμό του Ιράν εντός 30 ημερών. «Κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου, η κυκλοφορία των πλοίων θα είναι ανάλογη με τον αριθμό της προπολεμικής κυκλοφορίας που αποκαθίσταται από την Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν».
Επίσης, οι ΗΠΑ «δεσμεύονται περαιτέρω να αποσύρουν τις δυνάμεις τους από τις περιοχές κοντά στην Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν εντός 30 ημερών μετά την τελική συμφωνία».
Σχετικά με τα Στενά του Ορμούζ, η κρίσιμη αυτή θαλάσσια οδός θα παραμείνει χωρίς διόδια για 60 ημέρες, και στη συνέχεια, όπως δηλώνει ανώτερος αξιωματούχος, «το Ιράν θα συνεργαστεί όχι μόνο με το Ομάν αλλά και με τα κράτη του Κόλπου για τη σύναψη μιας ευρύτερης συμφωνίας, μιας μακροπρόθεσμης συμφωνίας σχετικά με τα Στενά του Ορμούζ».
Οι ΗΠΑ δεσμεύονται, μαζί με περιφερειακούς εταίρους, να δημιουργήσουν ένα ταμείο ύψους τουλάχιστον 300 δισ. δολαρίων (224 δισ. λιρών) «για την ανοικοδόμηση και την οικονομική ανάπτυξη της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν».
Επίσης, όπως αναφέρεται, οι ΗΠΑ «δεσμεύονται να άρουν κάθε είδους κυρώσεις κατά της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν», σύμφωνα με χρονοδιάγραμμα που θα συμφωνηθεί.
Τέλος, «οι ΗΠΑ και το Ιράν συμφωνούν ότι το Ιράν δεν θα αποκτήσει ποτέ πυρηνικό όπλο και θα συνεργαστούν για την απομάκρυνση του εμπλουτισμένου πυρηνικού υλικού του Ιράν μέσω «ανάμειξης επί τόπου υπό την εποπτεία του ΔΟΑΕ».
Το πλήρες κείμενο συμφωνίας 14 σημείων
Το κείμενο που αναγνώστηκε από τον αξιωματούχο ήταν παρόμοιο με το μνημόνιο των 14 σημείων που μετέδωσαν λίγο νωρίτερα πολλά μέσα ενημέρωσης, συμπεριλαμβανομένου του πρακτορείου Reuters και του CNN.
Αυτό το προσχέδιο του πρακτορείου έχει ως εξής:
- Η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν και οι Ηνωμένες Πολιτείες, μαζί με τους συμμάχους τους στον τρέχοντα πόλεμο, δηλώνουν, με την υπογραφή του παρόντος Μνημονίου Συνεργασίας, την άμεση και μόνιμη παύση του πολέμου σε όλα τα μέτωπα, συμπεριλαμβανομένου του Λιβάνου, και δεσμεύονται ότι από εδώ και στο εξής δεν θα προβούν σε καμία εχθρική ενέργεια η μία εναντίον της άλλης και θα απέχουν από την απειλή ή τη χρήση βίας η μία εναντίον της άλλης. Η τελική συμφωνία θα επιβεβαιώσει τις διατάξεις του παρόντος άρθρου και των υπόλοιπων άρθρων.
- Η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν και οι Ηνωμένες Πολιτείες δεσμεύονται να σέβονται την κυριαρχία και την εδαφική ακεραιότητα της άλλης πλευράς και να απέχουν από την παρέμβαση στις εσωτερικές υποθέσεις της άλλης πλευράς.
- Η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν και οι Ηνωμένες Πολιτείες δεσμεύονται να διαπραγματευτούν και να καταλήξουν σε τελική συμφωνία εντός προθεσμίας 60 ημερών το πολύ, η οποία μπορεί να παραταθεί κατόπιν αμοιβαίας συναίνεσης.
- Αμέσως μετά την υπογραφή του παρόντος Μνημονίου Συνεργασίας, οι Ηνωμένες Πολιτείες θα άρουν τον ναυτικό αποκλεισμό και θα αποτρέψουν οποιαδήποτε παρέμβαση ή παρεμπόδιση κατά της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν, και θα αποκαταστήσουν την κυκλοφορία εντός 30 ημερών το πολύ στην πλήρη χωρητικότητά της· η κυκλοφορία των πλοίων θα είναι ανάλογη με τον προπολεμικό όγκο κυκλοφορίας από την πλευρά της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν. Οι Ηνωμένες Πολιτείες αναλαμβάνουν επίσης να αποσύρουν τις δυνάμεις τους από τις γύρω περιοχές εντός 30 ημερών μετά την τελική συμφωνία.
- Με την υπογραφή του παρόντος Μνημονίου Συνεργασίας, η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν θα λάβει αμέσως μέτρα ώστε να διασφαλιστεί ότι η κυκλοφορία εμπορικών πλοίων από τον Περσικό Κόλπο προς τη Θάλασσα του Ομάν και αντίστροφα θα επανέλθει εντός 30 ημερών στα προπολεμικά επίπεδα, λαμβάνοντας υπόψη την ανάγκη άρσης των τεχνικών εμποδίων και την εξουδετέρωση των ναρκών από το Ιράν.
- Οι Ηνωμένες Πολιτείες αναλαμβάνουν, από κοινού με τους περιφερειακούς εταίρους τους, να καταρτίσουν ένα ολοκληρωμένο σχέδιο, επί του οποίου θα συμφωνήσουν αμφότερα τα μέρη, για την αποκατάσταση και την οικονομική ανάπτυξη της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν, εξασφαλίζοντας παράλληλα χρηματοδότηση ύψους τουλάχιστον 300 δισεκατομμυρίων δολαρίων. Ο μηχανισμός εφαρμογής του εν λόγω σχεδίου, ως μέρος της τελικής συμφωνίας, θα διαμορφωθεί εντός 60 ημερών.
- Οι Ηνωμένες Πολιτείες δεσμεύονται να άρουν, σύμφωνα με χρονοδιάγραμμα που θα συμφωνηθεί στο πλαίσιο της τελικής συμφωνίας, κάθε είδους κυρώσεις που επιβάλλονται επί του παρόντος στην Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν, συμπεριλαμβανομένων των ψηφισμάτων του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών και του Διοικητικού Συμβουλίου του Διεθνούς Οργανισμού Ατομικής Ενέργειας (ΔΟΑΕ), καθώς και όλων των μονομερών κυρώσεων των ΗΠΑ, τόσο των πρωτογενών όσο και των δευτερογενών.
- Η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν επαναλαμβάνει ότι δεν θα κατασκευάσει ποτέ πυρηνικά όπλα. Η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν και οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν συμφωνήσει ότι η τύχη του εμπλουτισμένου υλικού και η τύχη όλων των άλλων ζητημάτων που σχετίζονται με τον πυρηνικό τομέα και έχουν συμφωνηθεί αμοιβαία, συμπεριλαμβανομένων των πυρηνικών αναγκών του Ιράν, θα ρυθμιστούν κατάλληλα σε μια τελική συμφωνία· η τελική συμφωνία θα επιβεβαιώσει τις διατάξεις του παρόντος άρθρου
- Η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν και οι Ηνωμένες Πολιτείες συμφωνούν ότι, εν αναμονή μιας τελικής συμφωνίας, θα διατηρήσουν το status quo: το Ιράν θα διατηρήσει το status quo όσον αφορά το πυρηνικό του πρόγραμμα, ενώ οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν θα επιβάλουν νέες κυρώσεις στο Ιράν ούτε θα ενισχύσουν τις δυνάμεις τους στην περιοχή.
- Οι Ηνωμένες Πολιτείες δεσμεύονται ότι, αμέσως μετά την υπογραφή του παρόντος Μνημονίου Συνεργασίας και έως την ημερομηνία άρσης των κυρώσεων, το Υπουργείο Οικονομικών των Ηνωμένων Πολιτειών θα εκδώσει εξαιρέσεις για τις εξαγωγές ιρανικού αργού πετρελαίου, πετροχημικών προϊόντων και των παραγώγων τους, καθώς και για όλες τις συναφείς υπηρεσίες, συμπεριλαμβανομένων των τραπεζικών, ασφαλιστικών, μεταφορικών και παρόμοιων υπηρεσιών.
- Οι Ηνωμένες Πολιτείες αναλαμβάνουν τη δέσμευση ότι, ανάλογα με την πρόοδο των διαπραγματεύσεων για την επίτευξη τελικής συμφωνίας, τα δεσμευμένα ή υπό περιορισμούς κεφάλαια και περιουσιακά στοιχεία της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν θα αποδεσμευθούν και θα καταστούν πλήρως διαθέσιμα. Τα κεφάλαια αυτά, είτε τηρούνται στον κύριο λογαριασμό είτε έχουν μεταφερθεί, θα χρησιμοποιηθούν για οποιαδήποτε πληρωμή προς τελικούς δικαιούχους καθοριστεί από την Κεντρική Τράπεζα της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν και θα είναι πλήρως διαθέσιμα προς χρήση. Οι Ηνωμένες Πολιτείες αναλαμβάνουν τη δέσμευση να εκδώσουν όλες τις απαραίτητες άδειες και εγκρίσεις βάσει των ανωτέρω.
- Η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν και οι Ηνωμένες Πολιτείες συμφωνούν ότι θα θεσπιστεί μηχανισμός εφαρμογής για την εποπτεία της επιτυχούς εφαρμογής της Τελικής Συμφωνίας και της μελλοντικής δέσμευσης προς αυτήν.
- Μετά την υπογραφή του παρόντος Μνημονίου Συνεργασίας και κατόπιν λήψης διαβεβαιώσεων σχετικά με την έναρξη της εφαρμογής των άρθρων 4, 5, 10 και 11 του παρόντος Μνημονίου Συνεργασίας, καθώς και τη συνεχή εφαρμογή των εν λόγω μέτρων, η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν και οι Ηνωμένες Πολιτείες θα ξεκινήσουν διαπραγματεύσεις για μια Τελική Συμφωνία που θα αφορά αποκλειστικά τα υπόλοιπα άρθρα.
- Η τελική συμφωνία θα εγκριθεί μέσω δεσμευτικού ψηφίσματος του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ.
